728x90 AdSpace

Türk Kozmolojisi

İçerik Nuray Bilgili'ye aittir. 2015
7 Eylül 2015 Pazartesi

Selçuklunun Mavi Renkli "Gök" Atları.


Selçuklunun Mavi Renkli  "Gök" Atları. 

Mavi renkli at olur mu? demeyin, Türklerin atları "Renklidir". Yağız At, Kır At, Boz At, Ak Boz At, Doru At, Alaca At gibi güzel sıfatlar, " Atın Efendisi Olan Türlerin" atlara verdiği en güzel isimlerdir. Yabancı kaynaklarda "Kuzeyli Atlı Beyler" olarak isimlendirilen Kök Türk Kağanları tahta çıktıklarında, atlı ayinler düzenlenirdi. Göktürkler ve Selçuklular döneminde, Kağanların tahta çıkma ve ata binme törenlerinde, Astrologlar uygun zamanı belirlerdi. Bu tören, İnisiyasyon, yani "Er Olma-Erginlenme" töreni ile bağlantılı bir "Geçiş Ritüelidir".  Osmanlı döneminde de Padişahlar tahta çıktıklarında Ata binme geleneğini devam ettirmişlerdir. 

Alp'lar savaş atının cesaretine göre "Kahramanlık" ünvanını alırdı. Kağan ve beylerin atlarına hükümdarlık tamgası vurulurdu. Hükümdarların At'ı Karakuşa yani Kartala benzetilirdi.. Oğuz'un oğullarından Yıldız Kağan'ın ongunu "Karakuş" idi.."Karakuş" çift başlı kartal olan ve eski Türk mitlerinde Tanrı Ülgenin kuşu idi..Bu çift başlı kartala "Bürküt" adı verilirdi. Köroğlu "Karakuş Oyunlu Kır At" diyerek kendi atını kartala benzetirdi. 

Atlardaki renk sembolizmi tamamiyle Kozmolojiktir. Türk mantık ve düşünce sistemine göre; Doğu-Mavi, Batı-Ak, Kuzey-Siyah, ve Güney-Kızıl renk ile sembolize edilir. Nitekim Mete Han ile ilgili bir anlatıda, savaşta atları renklerine göre yönlere gönderdiği rivayet edilir. Beyaz atları batıya, kır atları doğuya, siyah atları kuzeye, doru atları güneye sevk etmiştir. 

Selçuklu atlarında kullanılan Mavi renk, doğu yönünü, Jüpiter gezegenini, Kartal Takımyıldızınında içinde bulunduğu, Ejderha Takımyıldızını,ve Tanrı Ülgen'i ifade eder. "Kök At" ifadesi hem "Göksel", hem de "Mavi Renk" anlamında kullanılan bir terimdir. Köroğlu "Karakuş" Oyunlu "Kır" At derken, hem atının "Gök At" yani kanatlı olduğunu, hem de renk olarak gök renginde yani "Kır" olduğunu ifade eder. (Kır renk, mavi ve gri tonları arasında bir renktir). Kutad ku Bilig de Jüpiter gezegeni "Karakuş" olarak isimlendirilir. Tanrı Ülgen'in de göksel karşılığı Jüpiter gezegenidir ve mavi renk ile sembolize edilir. Ayrıca Tanrı Ülgenin kapısını Karakuş yani Bürküt adı verilen Çift başlı Kartal bekler. Türk mitlerinde, çift başlı kartallar, gök direklerinin veya kayın ağacının tepesinde tasvir edilir ve tanrı Ülgen'in sembolü olarak görülür.

Nuray Bilgili..
  • Blogger Yorumları
  • Facebook Yorumları

0 yorum:

Item Reviewed: Selçuklunun Mavi Renkli "Gök" Atları. Rating: 5 Reviewed By: Türk Asya