728x90 AdSpace

Türk Kozmolojisi

İçerik Nuray Bilgili'ye aittir. 2015
15 Eylül 2015 Salı

Kitab al-Diryaq, Türk Selçuklu Hekimlik Kitabından iki nefis minyatür. 1198..

Kitab al-Diryaq, Türk Selçuklu Hekimlik Kitabından iki nefis minyatür. 1198

Türk Kozmoloji düşüncesi resimlenmiş. Dört yön melekleri ile ifade edilen Dünyanın dört yönüdür. Dört yön melekleri İslamda, Cebrail, Azrail, Mikail ve İsrafil'dir. Hırıstiyan mistisizminde Gabriel, Uriel, Raphael, ve Michael'dir. İslam Sufizminde, İbni Arabi'ye göre  Ay Cebrail,  Merkür Mikail, Jüpiter İsrafil, Mars Azrail ile ilişkilendirilir.  

Eski Türk kozmoloji düşüncesine göre de Ay (Cebrail) Batı'ya, Merkür (Mikail) Kuzey'e, Jüpiter (İsrafil) Doğu'ya ve Mars (Azrail) Güneye konumlandırılır. Arşın dört direğini bu 4 büyük melek taşır. Aslında bunlar 4 sabit Burç ve bu burçlara hakim olan gezegenlerdir. 

Melkler kadın şeklinde tasvir edilmiş uzun örgülü saçlılar, başlarının üzerinde damla şeklinde Diademleri var. Küpe, Halhal, Bilezik ve Torc biçiminde kolyeleri da unutulmamış. Kollarındaki "Pazubantlar" Türk özelliğidir. Şalvarlarının renkleri de dört yön sembolizmini anımsatacak şekilde dört farklı renktedir. Kanatları renkli ve bitkisel motifler ile bezenmiştir ve başlarının etrafında Türk Uygur Budist sanat geleneğinden kalma Hale'ler dikkat çeker. 

Ve merkezde  "Türklerin Sevgilisi Ay" . Ay, Ana Tanrıça ile ilişkilendirilmiş. Türk usulü bağdaş kurup oturmuş Hatun elinde Hilal tutar. Türk ikonografisinde Ay Tutan Hatunlara sık rastlanır. Başındaki üç dilimli tacı UMAY Anayı anımsatır. Etrafında Türk Selçuklu sanatına özgü "Çift Ejder Figürü" resimlenmiş. Eski Türk kozmoloji düşüncesinde Evreni iki ejderhanın çevirdiği düşünülürdü ve Ejderha Zaman Tengrisi olarak bilinirdi. Nuray Bilgili..
  • Blogger Yorumları
  • Facebook Yorumları

0 yorum:

Item Reviewed: Kitab al-Diryaq, Türk Selçuklu Hekimlik Kitabından iki nefis minyatür. 1198.. Rating: 5 Reviewed By: Türk Asya