728x90 AdSpace

Türk Kozmolojisi

İçerik Nuray Bilgili'ye aittir. 2015
28 Ağustos 2014 Perşembe

HAYAT ÇİÇEĞİ

Eski Türk İnançlarında da Öteki Dünya Anlayışı vardı. Bu anlayış en çok Mezar Taşları, Bitigli taşlar ve Bengütaşlar dediğimiz dikili taş ve megalitler üzerindeki sembolizmlerde görülebilir. Yine Ölen Kağan ya da Beyler için dikilen Taş Baba adını verdiğimiz heykellerin ellerindeki ANT KADEHLERİ aslında HAYAT SUYU anlayışının bir yansımasıdır. İnsanoğlu, öldükten sonra sonsuz hayata kavuşamak ve ölümün bir son olmadığına inanmak istiyordu. Bu inanç, Arketipik Kültür Kodları adını verdiğimiz, bu İKONOGRAFİLER vasıtasıyla ifade edilmeye çalışılmıştır. Sokrat'a göre; "Sanat, insanoğlunun Yarına Kalma ve Ölümsüzlük İsteğinden Doğmuştur". Sokrat sanırım haklıydı. İnsan sadece ÖLÜME karşı çaresiz hissetti kendini.. Selçuklu Bitigli ve Bezemeli Mezar Taşları, daha doğrusu Bengütaşlar üzerinde bu anlayış son ve en anlamlı yansımasını bulmuştur. SONSUZA KADAR KALACAK OLAN, BENGÜTAŞLAR ÜZERİNDEKİ HAYAT AĞACI, HAYAT SUYU VE HAYAT ÇİÇEĞİ İKONOGRAFİLERİ. Flower Of Life, Türk Selçuklu sanatında ayrı bir öneme sahiptir ve mezar taşlarından türbe ve camii süslemelerine kadar her yerde görülür. İnsana SONSUZLUK hissi verir. Fraktal gibi. Hayat Suyu, İbrik ya da ona benzer bir Kap içinde sunulur sanki ölen kişiye.. Hayat Ağacı formu Türkler için kutlu kabul edilen KAVAK ya da SELVİ'dir çoğu zaman. Nuray Bilgili..
Flower Of Life, Hayat Çiçeği, ya da biz Türklerin tabiriyle Bengü Çiçek. Gördüğümüz zaman Sonsuzluk hissi çağrıştıran, Fraktal gibi motiflerin tekrar edildiği bezemeler. Özellikle Türk Selçuklu sanatında, Şifahaneler, kümbetler, camiler ve mezar taşlarında çok sık kullanılmış. Taç kapıların üzerinde, Sonsuzluk Düğümü şeklinde, birbirinin içine geçmiş, formları da kullanılmış.
Türk Selçuklu Mezar Taşı. Ahlat 12.yy.Hayat Ağacı, Bengü Taş, Bengü Su, Sonsuzluk Düğümü, Bengü Çiçek.....Derken Geldik "Bengü Işık" Yani "Hayat Işığı" İkonografisine. Malum Türk mezar Taşlarında sık kullanılan ikonografilerden biri de "Kandil", dolayısıyla "Işık" anlayışıdır. "Yedi kandilli Süreyyâ'yı uzatsam oradan;. Sen bu âvizenin altında, bürünmüş kanına,. Uzanırken, gece mehtâbı getirsem yanına," diye Akif boş yere söylememiş. "IŞIKLAR" İçinde Yatsın..Nuray Bilgili.
Türklerde Hayat Çiçeği Olarak Kullanılan, Doğuda Lotus Batıda Zambak Olarak bilinen, Fakat Türklerin verdiği isimle Rumi Çiçeği..Türk Selçuklu Sanatında Mezar Taşları üzerindeki kullanımı.
Bu İkonografi, Budist sembollerinden biridir ve Hayat çiçeği olan Lotus'u simgeler. Stilize edilmiş Lotus Sembolü aslında Doğudan Batıya Göç etmiş ve Hıristıyanlıktaki Zambak sembolü olmuştur. Türkler bu sembolü Hun, Memluk ve Artukoğulları Paralarının Üzerinde kullanmışlardır.
Çok değerli Emel Esin'in "GONCA" adını verdiği bu motif, birçok toplumun ortak kültürel mirasında çeşitli isimlerle anılan "HAYAT ÇİÇEĞİDİR".... Budistler "LOTUS" Hıristiyanlar "ZAMBAK" adını verir. Pazırık kurganında bulunan aynı motifin izleri Osmanlıya kadar takip edilebilir.
  • Blogger Yorumları
  • Facebook Yorumları

0 yorum:

Item Reviewed: HAYAT ÇİÇEĞİ Rating: 5 Reviewed By: Nuray BİLGİLİ