728x90 AdSpace

Türk Kozmolojisi

İçerik Nuray Bilgili'ye aittir. 2015
27 Nisan 2014 Pazar

TÜRKLERDE OBO OVOO KÜLTÜ

Sunak ve Kurban Taşları İngilizce “Cup-Ring Mark” adı verilen ve taşlar üzerine oyulmuş semboller, genellikle 3-10 cm çapında ve 0.5-2 cm derinliğinde olan yuvarlak şekilli işaretlerdir. İngiltere'de ve Galiçya'da daha büyük boyutlardaki olanlara da rastlanmıştır. Ender olarak nokta delikli ve oval şekilde de olabilir. Tarih öncesi çağlara dayanan bu işaretlere en sık Avrupa Atlantik ülkelerinde rastlanır. (Kuzey İngiltere, İskoçya,İrlanda, Brittanya, Portekiz ve Galiçya (Kuzey Batı İspanya) ve Güney Avrupa (Kuzey Batı İtalya,Trakya Orta Yunanistan, İsviçre). Fakat en eski oyuk taş işaretleri, Hindistandaki Paleolitik dönem Daraki-Chattan mağara barınak sisteminde keşfedilmiştir. Çoğunlukla çukur halindeki büyük bir delik merkezde olacak şekilde, etrafına kazınmış eş merkezli daireler şeklinde görülür. Merkezdeki yuvarlak çukurun etrafını, daha küçük delikler de çevreleyebilir. Bazen de bu yuvarlak çukurlardan, bir kanal oluşturacak şekilde doğrusal oluklar kazınmıştır. Bu işaretlerin ritüel ve dini amaçlı kullanıldıkları tahmin edilmektedir. Bazı araştırmacılara göre güneş tapımı ve güneş döngüleri ile alakalı görülür. Son yıllarda yapılan çalışmalara göre, bu oyukların şaşırtıcı bir biçimde, Kutup Yıldızı, Küçükayı ve Büyükayı takımyıldızlarının izdüşümü olarak işaretlendiği tespit edilmiştir. Arkaik insan düşüncesine göre mevsimleri oluşturan Büyükayı takımyıldızı idi. Bu takımyıldız Türk kozmolojisine göre de; güneşi taşıyan ve mevsimleri oluşturan bir at arabası gibi düşünülmüştür. Eski Türkler yılın belli bir gününde bu döngüyü bin mum yakarak kutlardı. Bu taşların sunak ya da kurban taşı olarak düşünülmesi kabul gören bir teoridir. Kurban kanının akıtılması ve belli bir merkezde toplanması için oyulmuş ve oluklar açılmış kurban taşları ya da kurban delikleri, muhtemelen ön Türkler tarafından da ayin yeri olarak kullanılmıştı. Sibiryadaki Kanabas dağındaki bu kurban kayalarının üzerinde özellikle At ve geyik resimlerinin bulunması Türk kozmoloji mantığıyla da bağlantılıtır. Şamanlar, ritüel gökyüzü yolculuklarında, At ya da Geyik imgeleri ile Kutup Yıldızına, yani Tanrının kapısına varırlar. Ya da kurban edilen bu hayvanların ruhlarını, Tanrıya ulaştırırlar. Bu anlamda düşünüldüğünde, bu oyuk taşların gökyüzündeki takımyıldızların izdüşümü olarak yapıldığı teorisi daha da netlik kazanır. Taşlara kazınan ve oyulan bu simgesel işaretler aslında bir gökyüzü haritasıdır. Türklerde başka bir kanlı kurban taşı ritüeli ise şöyle gerçekleştirilir. Kurban eti büyük kazanlarda pişirildikten sonra özel bir kaseye konur ve ağaçtan yapılmış ve “Susku” adı verilen özel kepçeler ile kurban taşına dualar eşliğinde atılır. M.Eliade kurban sunağı hakkında şöyle demektedir; "Kozmik zamanın ve kozmogoninin tekrarı yoluyla inşası, kurban törenlerinin simgeciliğinde açıkça görülmektedir. Her kurban veriş dünyanın yeni bir yaratılışına denktir. Öyle ki, kurban sunağının inşası “dünyanın yaratılışı” olarak kavranmaktadır. Bu haliyle sunak yerleri bir bakıma arındırılmış mekanlardır. Aynca Tanrı'nın da "orada" insanlara daha yakın olacağı düşünüldüğünden seçilmiş ilahî bir mekan olduğu düşünülebilir.” NURAY BİLGİLİ
  • Blogger Yorumları
  • Facebook Yorumları

0 yorum:

Item Reviewed: TÜRKLERDE OBO OVOO KÜLTÜ Rating: 5 Reviewed By: Nuray BİLGİLİ